به گزارش خبرنگار گروه سیاسی پایگاه خبری تحلیلی «صبح توس»؛ محمدجواد محمدنژاد، کارشناس مسائل انرژی هستهای و از شاگردان دانشمندان هستهای کشور، در نشست تبیینی با عنوان «ناگفتههای انرژی هستهای» با اشاره به اهمیت شناخت صنعت هستهای اظهار کرد: صنعت هستهای داستانی است که از اورانیوم آغاز میشود و بعد از آن، اخبار رسانهها، مطالب مسئولان و گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی مطرح میشود؛ بنابراین باید مطالبات خود را بهصورت آگاهانه دنبال کنیم.
وی با اشاره به جایگاه چرخه سوخت هستهای افزود: دانش و فناوری راهبردی در چرخه سوخت هستهای در انحصار چند کشور، به تعداد انگشتان یک دست، قرار دارد و ایران یکی از کشورهایی است که توانسته است در این حوزه به دانش و فناوری دست پیدا کند.
محمدنژاد ادامه داد: اگر به وضعیت کشور پیش از انقلاب اسلامی نگاه کنیم، فعالیت هستهای ایران در سطح دانش اپراتوری و آموزش مهندسان در اروپا و آمریکا محدود بود. پس از انقلاب اسلامی و با آغاز این حرکت عظیم، توجه به دانش در کشور افزایش پیدا کرد و در دهههای ۷۰ و ۸۰ شمسی، حرکت جدی برای کسب دانش هستهای در داخل کشور شکل گرفت.
کارشناس مسائل انرژی هستهای با اشاره به سابقه صنعت هستهای در ایران گفت: پروژه نیروگاه بوشهر از زمان سلطنت پهلوی آغاز شده بود. چهار سال با آمریکاییها مذاکره شد، اما حتی در آن دوره نیز اجازه داده نشد که بازیافت سوخت هستهای در خاک ایران انجام شود. موضوع بازیافت سوخت مهم است، زیرا زمانی که سوخت در یک رآکتور مصرف میشود، مسئله زباله و بازیافت آن نیز اهمیت پیدا میکند.
وی افزود: نیروگاه بوشهر یک رآکتور حدود هزار مگاواتی است که پروژه آن از دوره پهلوی آغاز شد، اما بعد از انقلاب ادامه پیدا کرد و در سالهای بعد، بهویژه در دهههای ۷۰ و ۸۰، اقدامات مؤثری برای تکمیل و عملیاتی شدن آن انجام شد.
محمدنژاد با اشاره به میزان تولید برق نیروگاه بوشهر اظهار کرد: این نیروگاه ظرفیت تولید متغیری دارد و در سالهای فعالیت خود میزان قابل توجهی برق برای کشور تولید کرده است؛ بهطوری که حدود ۸۰ میلیارد کیلوواتساعت برق تولید شده است.
وی در ادامه به تفاوت میان رآکتورها و اهمیت رآکتور آب سنگین اراک پرداخت و گفت: رآکتور آب سنگین اراک از چند جهت مهم بود. یکی از مهمترین دلایل اهمیت آن این است که این رآکتور از خارج از کشور نیامده است.
این کارشناس مسائل انرژی هستهای افزود: چین یا پاکستان یا کشور دیگری برای ساخت این رآکتور به ایران کمک نکردند. تمام اجزای آن توسط مهندسان ایرانی طراحی شد و توسط شرکتها و گروههای دانشگاهی کشور ساخته شد.
محمدنژاد تصریح کرد: ممکن است در برخی تجهیزات، یک قطعه یا ماده اولیه از خارج از کشور وارد شده باشد، اما موضوع رآکتور آب سنگین اراک متفاوت است؛ زیرا طراحی و ساخت آن در داخل کشور انجام شد و این موضوع نشاندهنده توانمندی مهندسان ایرانی در این حوزه است.
وی با اشاره به اهمیت دانش هستهای در حوزههای دیگر اظهار کرد: فناوری هستهای فقط برای تولید برق نیست. این دانش به حوزههای مختلف صنعت، پزشکی، امنیت، موشکی و ماهوارهای مرتبط است و در بسیاری از این حوزهها به فناوریهای بسیار دقیق نیاز داریم.
محمدنژاد با اشاره به فعالیت شهید شهریاری در پروژههای مرتبط با فناوریهای پیشرفته گفت: در برخی فعالیتها نیاز بود مشخص شود آیا در سوخت جامد موشک شکافی وجود دارد یا خیر. اگر داخل سوخت شکافی وجود داشته باشد، در زمان انفجار میتواند موجب فاجعه شود. بنابراین باید این شکافها با فناوریهای دقیق شناسایی میشدند.
وی ادامه داد: همین موضوع موجب شد متخصصان کشور به سمت توسعه فناوریهایی بروند که بتواند چنین اندازهگیریهای دقیقی را انجام دهد. در همین مسیر، شهید شهریاری مسئولیت یکی از پروژههای مهم را برعهده گرفت.
کارشناس مسائل انرژی هستهای با بیان اینکه کاربرد فناوری هستهای در زندگی روزمره نیز دیده میشود، گفت: حتی دستگاههای ایکسری که مردم در مراکز مختلف با آن مواجه هستند، نمونهای از فناوری هستهای محسوب میشوند. بررسی و کنترل این تجهیزات نیز در ارتباط با سازمان انرژی اتمی انجام میشود.
محمدنژاد افزود: بسیاری از تجهیزات و فناوریهایی که شاید در ظاهر ارتباطی با صنعت هستهای نداشته باشند، در نهایت به دانش و فناوری هستهای وابسته هستند. این موضوع نشان میدهد که فناوری هستهای یک فناوری صرفاً محدود به نیروگاه نیست.
وی با اشاره به روند شکلگیری دانش هستهای در ایران گفت: همان اتفاقی که در صنعت راداری و موشکی کشور رخ داد، در صنعت هستهای نیز دنبال شد. در صنعت راداری، متخصصان کشور رادارهای موجود را باز کردند، قطعات آن را بررسی کردند و مدارها را دوباره طراحی و با قطعات جدید سرهم کردند تا بتوانند به دانش ساخت آن برسند.
محمدنژاد خاطرنشان کرد: در صنعت هستهای نیز موضوع صرفاً داشتن یک دستگاه یا خریدن یک تجهیز نبود، بلکه مسئله اصلی، دستیابی به دانش و فناوری بود؛ دانشی که بتواند در داخل کشور توسعه پیدا کند و وابستگی را کاهش دهد.
وی با اشاره به تحولات علمی کشور پس از انقلاب اسلامی گفت: در دهههای ۷۰ و ۸۰ شمسی، تستهای اولیه بسیاری از فناوریها انجام شد و این مسیر در سالهای بعد ادامه پیدا کرد. این روند طولانی و یکشبه نبود، بلکه نتیجه سالها کار علمی و تلاش متخصصان بود.
کارشناس مسائل انرژی هستهای با اشاره به جایگاه دانشمندان ایرانی اظهار کرد: توجه به دانش و فناوری پس از انقلاب اسلامی موجب شد نیروهای متخصص بیشتری وارد این عرصه شوند و پروژههای مختلفی را در حوزه هستهای دنبال کنند.
محمدنژاد افزود: صنعت هستهای را نمیتوان صرفاً با یک نیروگاه یا یک رآکتور تعریف کرد. این صنعت مجموعهای از دانش، فناوری، مهندسی، اندازهگیری دقیق، نیروی انسانی و زیرساختهایی است که در طول سالها در کشور شکل گرفته است.
وی با اشاره به رآکتور بوشهر و روند تکمیل آن گفت: پروژه بوشهر از دوره پهلوی کلید خورد، اما تا سالهای بعد از انقلاب به بهرهبرداری نرسید و ادامه مسیر آن نیازمند فعالیتهای علمی و اجرایی گسترده بود. در سالهای بعد، بهویژه در دولت دوم دولت اصلاحات و دولت اول احمدینژاد، توجه ویژهای به این پروژه صورت گرفت.
محمدنژاد تأکید کرد: آنچه امروز از صنعت هستهای کشور میبینیم، نتیجه یک دوره کوتاه نیست، بلکه حاصل سالها تلاش و فعالیت علمی است؛ از نیروگاه بوشهر گرفته تا رآکتور آب سنگین اراک و فناوریهایی که در حوزههای مختلف مورد استفاده قرار میگیرند.
انتهای خبر/
خبرنگار: مجتبی سالاری بایگی
نظرات (0)
هنوز نظری ثبت نشده است. اولین نظر را شما بگذارید!